Mathau o Ymddygiad nad ydynt yn Dderbynio

Diffiniadau

Diffinnir aflonyddu fel sylwadau neu ymddygiad nas dymunir sy’n cael eu hystyried yn ddiraddiol ac yn annerbyniol gan y sawl sy’n eu derbyn neu gan unrhyw berson rhesymol. Mae’n berthnasol i oed, anabledd, pennu rhywedd, hil, crefydd neu gred, rhyw (rhywedd), cyfeiriadedd rhywiol, priodas neu bartneriaeth sifil, beichiogrwydd neu famolaeth, neu unrhyw nodwedd bersonol y myfyriwr. Gall fod yn rhyngwladol neu fel arall; yn ddigwyddiad parhaus neu neilltuol.

Mae aflonyddu rhywiol yn cyfeirio at sylwadau rhywiol nas dymunir, gwahoddiadau rhywiol, ensyniadau ac ystumiau sarhaus yn cynnwys gweiddi ar draws, byseddu, pinsio neu smacio corff unigolyn. Mae’n cynnwys hefyd dynnu dillad heb ganiatâd neu unigolyn/unigolion yn eu dinoethi eu hunain heb ganiatâd; cyffyrddiad corfforol amhriodol, dangos deunydd cignoeth (ar bapur neu’n electronig), jôcs amhriodol o natur rywiol, ceisiadau neu awgrymiadau anweddus.

Mae aflonyddu ar sail cyfeiriadedd rhywiol yn cynnwys sylwadau neu jôcs homoffobig, bygythiadau i ddatgelu rhywioldeb, lledaenu sïon maleisus neu gwestiynau amhriodol ynglŷn â rhyw.

Mae aflonyddu ar sail hunaniaeth rhyw yn cynnwys dangos deunydd amhriodol sy’n diraddio rhywedd penodol, megis comic neu ddeunydd gweledol arall; sylwadau sy’n diraddio rhywedd, megis jôcs neu straeon amhriodol (yn enwedig os ydynt yn cael eu cyfeirio at berson penodol neu grŵp o unigolion); sarhad neu weithredoedd difenwol tuag at rywun  oherwydd eu rhyw; sylwadau sy’n parhau ar ôl i’r unigolyn ofyn iddynt roi’r gorau iddi, neu ar ôl dweud eu bod yn sarhaus; cyffyrddiad corfforol, ymosodiad, neu ymyrraeth â’r unigolyn oherwydd materion rhywedd.

Ymddygiad yw aflonyddu hiliol sy’n sarhau’r sawl sy’n ei ddioddef ac sy’n cynnwys galw enwau difrïol, jôcs amhriodol, sylwadau neu ymddygiad ar sail canfyddiad o hil, lliw croen, cenedligrwydd neu ethnigrwydd.

Mae aflonyddu pobl anabl yn ymwneud ag ymddygiad corfforol dianghenraid nas gwahoddwyd neu syllu, cwestiynau amhriodol neu ragdybiaethau am effaith anabledd unigolyn.

Mae bwlio yn ymddygiad sy’n tramgwyddo, yn codi ofn, yn faleisus neu’n sarhaus; camddefnyddio pŵer yn fwriadol i danseilio, cywilyddio, pardduo neu anafu’r derbynnydd. Nid oes angen dangos y bwriad i fwlio, dim ond bod bwlio wedi digwydd.

Mae trais domestig yn cyfeirio at gam-drin o fewn pob math o berthnasau personol neu deuluol. Gall fod yn gam-drin corfforol, rhywiol, seicolegol neu emosiynol a gall fod yn gamdrin gwirioneddol neu’n ymgais neu’n fygythiad i gam-drin. Gall ddechrau ar unrhyw adeg, mewn perthnasau newydd, neu ar ôl llawer o flynyddoedd gyda’ch gilydd.

Mae stelcio yn gysylltiad digroeso rheolaidd megis dilyn rhywun, eu gwylio neu ysbïo arnynt, gadael negeseuon bygythiol dro ar ôl tro drwy neges llais neu e-bost neu neges destun neu orfodi cyswllt mewn unrhyw ffordd, yn cynnwys y cyfryngau cymdeithasol. Efallai bydd yr ymddygiad yn ymddangos yn ddiniwed ar ei ben ei hun ond o’i wneud dro ar ôl tro gall ymddygiad o’r fath gyfyngu ar ryddid dioddefwr a pheri braw, aflonyddu neu ofid sylweddol.

Mae seiberfwlio yn cynnwys rhwydweithio cymdeithasol difrïol, anfon ebyst â chynnwys bygythiol neu amhriodol, neu gopïo ebyst at drydydd parti nad yw’n berthnasol i’r drafodaeth.

Diffinnir digwyddiad casineb fel unrhyw ddigwyddiad lle mae’r dioddefwr, neu rywun arall, o’r farn iddo ddigwydd oherwydd rhagfarn rhywun tuag atynt oherwydd (ond heb ei gyfyngu i’w) hil, crefydd, cyfeiriadedd rhywiol, anabledd neu oherwydd eu bod yn drawsrywiol.

Mae Trosedd Casineb yn ddigwyddiad casineb sy’n cyrraedd trothwy trosedd.

Cyffyrddiad rhywiol heb ganiatâd yw cam-drin yn rhywiol. Gall camdriniaeth rywiol ddigwydd i ddynion neu fenywod a gall gynnwys galw enwau difrïol, gwrthod defnyddio dulliau atalgenhedlu, achosi poen corfforol nas dymunir yn ddianghenraid yn ystod rhyw, trosglwyddo clefydau rhywiol neu heintiau yn fwriadol a defnyddio gwrthrychau, teganau, neu eitemau eraill heb ganiatâd i achosi poen neu gywilydd, cael gwared ar atal cenhedlu.