Am yr Adran Hanes a Hanes Cymru

Bu haneswyr megis Richard Cobb, R.R. Davies, Gwynne Lewis, R.F. Treharne a Gwyn Alf Williams yn arloesi yn Aberystwyth drwy eu diddordebau mewn hanes cymharol, ‘hanes oddi isod’, a sefydlu’r wladwriaeth ym Mhrydain a Ffrainc. Mae cenhedlaeth newydd o haneswyr bellach yn ychwanegu at ddiddordebau ymchwil yr adran mewn meysydd megis hanes a’r cyfryngau, diwylliant gwleidyddol, Iddewon yn y byd Saesneg ei iaith, gwerinwyr yn y byd canoloesol, chwaraeon, hanes merched a’r rhywiau, hanesyddiaeth ac addasu technegau cyfrifiadurol ar gyfer astudio’r gorffennol.

Yn y cyfamser, mae Aberystwyth yn falch iawn o gynnal ei safle hirsefydlog fel prif ganolfan dysgu ac ymchwil hanes Cymru o’r cyfnod canoloesol hyd heddiw. Penodwyd y darlithydd cyntaf yn hanes Cymru yn 1910, ac ers sefydlu’r gadair yn 1931, bu haneswyr nodedig megis E.A. Lewis, David Williams, W. Ogwen Williams, Ieuan Gwynedd Jones, J. Beverley Smith ac Aled G. Jones yn Athrawon Hanes Cymru Syr John Williams.  

Ers iddi gael ei sefydlu yn 1909, bu Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Aberystwyth, yn gartref i’r casgliad helaethaf sy’n bodoli o ddeunyddiau’n ymwneud â hanes Cymru, o roliau llysoedd yr Oesoedd Canol i Archif Genedlaethol Sgrîn a Sain Cymru. Mae casgliadau helaeth y Llyfrgell Genedlaethol a mannau eraill yn Aberystwyth yn rhoi cyfle digyffelyb i fyfyrwyr hanes Cymru ddilyn eu diddordebau ymchwil.

Bu’r Adran yn brif ganolfan ymchwil a dysgu hanesyddol am ganrif a mwy. Mae ganddi enw da ers tro am fod yn le da i uwchraddedigion astudio a chynigir yma wasanaeth goruchwylio rhagorol gan dîm nodedig o haneswyr a chyfleusterau ymchwil na welir mo’u tebyg yn y rhan fwyaf o brifysgolion yn y DU. Rydym yn awyddus i ddenu graddedigion mentrus a dychmygus o bob math o gefndir, ac yn barod bob amser i ystyried cynigion ymchwil neu ymholiadau ynglŷn ag ymchwil yn ofalus.

Llwyddiant yn yr ACM 2016

Mae Adran Hanes Prifysgol Aberystwyth wedi ennill sgôr campus o 95% am foddhad cyffredinol mewn arolwg myfyrwyr yn ddiweddar, sef sgôr sylweddol uwch nag un y Deyrnas Unedig gyfan o 86%.

Cafodd yr Adran ganlyniadau cadarn drwyddi draw, gyda’r arolwg blynyddol hefyd yn rhoi sgôr o 94% am ansawdd yr addysgu, 92% am gymorth academaidd, a 90% am adnoddau dysgu a threfniadaeth a rheolaeth. 

Mae llwyddiannau’r Adran Hanes yn rhan o lwyddiant ehangach ar draws Prifysgol Aberystwyth, sydd ymhlith y deg uchaf yn nhabl sefydliadau addysg uwch y Deyrnas Unedig, ac ar frig y tabl yng Nghymru o ran boddhad cyffredinol myfyrwyr, yn ôl yr Arolwg Cenedlaethol o Fyfyrwyr 2016.

Meddai Dr Martyn Powell, Pennaeth Adran Hanes Prifysgol Aberystwyth: “Yn sgil cynnydd yn holl sgorau’r Arolwg yn 2015, ac eithrio boddhad cyffredinol,  a arhosodd ar yr un lefel, cydnabu’r Adran Hanes a Hanes Cymru y byddai’n her sylweddol i wella eto ar hynny.  Ac eto mae canlyniadau 2016 wedi mynd un cam ymhellach, a gwelwyd cynnydd ym mhob un maes.  Mae’r addysgu wedi codi o 90% teilwng iawn i 94%, ac mae boddhad cyffredinol bellach yn 95%.

“Mae’r canlyniadau hyn yn adlewyrchu nod yr adran o ddarparu addysgu sy’n cael ei arwain gan ymchwil ymhob maes, gyda’r pwyslais ar grwpiau bach (boed yn diwtorial traethodau neu’n seminar) ac awyrgylch gymdeithasol a chlòs.  Adlewyrchwyd hyn yn arbennig yn y categori cymorth academaidd; roedd ein marciau yma’n sylweddol uwch na chyfartaledd y sector, fel adran, yn ogystal ag ar gyfer ein gradd sengl blaenllaw (V100) mewn Hanes.  Roedd canlyniadau’r olaf eleni’n rhai nodedig, gyda boddhad gyda’r addysgu’n cael sgôr o 98%, a’r boddhad cyffredinol yn 97%.  Ni fu adeg well erioed i astudio Hanes yn Aberystwyth.”

Mae’r Arolwg Cenedlaethol o Fyfyrwyr yn casglu data o 155 o Sefydliadau Addysg Uwch y Deyrnas Unedig, a chaiff ei gydnabod fel ffynhonnell ddylanwadol o wybodaeth ar gyfer darpar fyfyrwyr wrth iddynt ystyried eu hopsiynau.

Os oes gennych chi ddiddordeb mewn astudio yn Adran Hanes Prifysgol Aberystwyth, a chanfod pam bod ein myfyrwyr mor fodlon gyda’u cyrsiau, yna nid yw’n rhy hwyr.  Mae gennym rai lleoedd clirio ar ôl ar gyfer y flwyddyn academaidd 2016-17 neu dewch i’n gweld yn ystod un o’n Diwrnodau Agored.

Mae ffigurau’r Arolwg Myfyrwyr yn dod yn dynn ar sodlau ffigurau cyflogadwyedd diweddaraf Prifysgolion y Deyrnas Unedig, sy’n dangos bod 92% o raddedigion Hanes mewn gwaith neu astudiaethau pellach chwe mis ar ôl gadael Prifysgol Aberystwyth.

Cynhelir yr Arolwg Cenedlaethol o Fyfyrwyr yn flynyddol gan IPSOS Mori ar ran holl gynghorau cyllido addysg uwch y Deyrnas Unedig a chyrff eraill, ac mae’n holi barn tua 312,000 o fyfyrwyr blwyddyn olaf yng Nghymru, Lloegr, Yr Alban a Gogledd Iwerddon.

Gwrandewch ar ein myfyrwyr yn trafod: Pam Aber?

Llwytho’r Fideo ...

Os na fydd y fideo yn llwytho yn yr eiliadau nesaf, efallai na fydd yn bosib i chi weld y fideo ar y dudalen hon oherwydd gosodiadau eich porwr presennol.