Gwybodaeth Modiwlau

Module Identifier
CY11120
Module Title
Themâu a Ffigurau Llên c.550–1900
Academic Year
2020/2021
Co-ordinator
Semester
Semester 1
Reading List
External Examiners
  • Professor Dafydd Johnston (Yr Athro - Canolfan Uwchefrydiau Cymreig a Cheltaidd, Prifysgol Cymru)
 

Course Delivery

 

Assessment

Assessment Type Assessment length / details Proportion
Semester Assessment Traethawd  2000 o eiriau  40%
Semester Exam 2 Hours   arholiad ysgrifenedig  60%
Supplementary Assessment traethawd  2000 o eiriau  40%
Supplementary Exam 2 Hours   arholiad ysgrifenedig  60%

Learning Outcomes

On successful completion of this module students should be able to:

Medru adnabod a dangos dealltwriaeth o brif dueddiadau a genres traddodiadau llenyddol y Gymraeg o’r chweched ganrif hyd ddiwedd y bedwaredd ganrif ar bymtheg (barddoniaeth a rhyddiaith).

Dangos dealltwriaeth o themâu a chysyniadau llenyddol wrth ymdrin â llenyddiaeth hanesyddol.

Dangos dealltwriaeth o syniadau a symudiadau Ewropeaidd a ddylanwadodd ar lenyddiaeth Gymraeg o dro i dro.

Medru trafod testunau unigol yn feirniadol, ynghyd â’u gosod yn eu cyd-destun hanesyddol a chymdeithasol.

Brief description

Mae’r arolwg beirniadol hwn o hanes llenyddiaeth Gymraeg yn gosod sylfaen i fyfyrwyr Rhan 1 a fydd yn caniatáu iddynt weld prif dueddiadau traddodiad llenyddol Cymru a gwerthfawrogi detholiad o destunau unigol yn feirniadol. Trafoir genres llenyddol gwahanol, prif syniadau llenyddol y cyfnodau dan sylw, a pherthynas llenyddiaeth Gymraeg â llenyddiaethau eraill a ddylanwadodd arni o dro i dro. Darllenir detholiad o destunau gan feirdd a llenorion sy’n amlygu rhai themâu penodol.

Aims

Mae’r arolwg beirniadol hwn o hanes llenyddiaeth Cymru yn gosod sylfaen i fyfyrwyr Rhan 1 a fydd yn caniatáu iddynt weld prif dueddiadau traddodiad llenyddol Cymru a gwerthfawrogi detholiad o destunau unigol yn feirniadol. Bydd yn gyflwyniad a rydd sail i ddewis modiwlau arbenigol yn Rhan 2.

Content

Cynnwys: dwy awr yr wythnos:
1. Rhagarweiniad (Beth yw traddodiad?)
2. Y gyfundrefn farddol ac addysg y beirdd
(Trefn a dosbarth a dysg)
3. Cip ar y genres I (Mawl, marwnad, dychan)
4. Cip ar y genres II (Cymod, gofyn, iacháu)
5. ‘Bonedd Rhys ap Rhydderch ap Rhys’, Dafydd
Nanmor (Golwg ar wareiddiad Cymreig)
6. ‘Diolch am ŵn coch’, Ieuan Du’r Bilwg
(Materoliaeth a balchder personol)
7. ‘I wagedd ac Oferedd y Byd’, Siôn Cent
(Difetha’r hwyl i gyd)
8. Dathlu codi tŷ (Y diwylliant materol yn cwrdd
â’r diwylliant llenyddol)
9. Cywydd march Tudur Aled (Adeiladu’r darlun
perffaith)
10. Parodi Robin Clidro (Adeiladu’r darlun
amherffaith)

11. Y Dadeni Dysg – cefndir a chyd-destun
12. Y Dadeni Dysg – rhai awduron a’u gweithiau
13. Morgan Llwyd
14. Theophilus Evans
15. Goronwy Owen
16. Pantycelyn
17. Y ddau draddodiad – 1790-1810: olynwyr Goronwy
Owen a Phantycelyn
18. Beirdd yr Eisteddfod yn y 19eg ganrif
19. Ceiriog
20. Daniel Owen

Module Skills

Skills Type Skills details
Application of Number amherthnasol
Communication Anogir myfyrwyr i fynegi eu syniadau yn glir ac yn argyhoeddiadol yn y traethawd ysgrifenedig.
Improving own Learning and Performance Trwy ymchwil annibynnol; adborth eu tiwtoriaid ar waith ysgrifenedig; trwy ddatblygu sgiliau trefnu amser/gwaith; myfyrio ar sgiliau cyflwyno a gwaith ysgrifenedig arall. Bydd modd i fyfyrwyr wella eu gallu i ddarllen a dehongli testunau hanesyddol â’r wybodaeth ieithyddol, gefndirol a diwylliannol berthnasol.
Information Technology At ddibenion ymchwil (aseiniad a thrafodaethau); prosesu geiriau. Defnyddio ymchwil electronig ac adnoddau llyfryddol; cael mynediad i adnoddau’r modiwl ar y BwrddDu.
Personal Development and Career planning Datblygir sgiliau hanfodol (megis delio â llif gwaith yn wythnosol, trefnu amser yn effeithiol a chyflawni ymchwil yn annibynnol drwy gydol y Semester.
Problem solving Trwy ymwneud yn feirniadol, ar lafar ac ar bapur, â chysyniadau deallusol sy’n codi o’r cyd-destun hanesyddol ac o destunau llenyddol penodol.
Research skills Trwy gyfrwng ymchwil annibynnol ar gyfer llunio traethawd ysgrifenedig. Hefyd, trwy ddefnyddio ymchwil electronig ac adnoddau electronig a llyfryddol.
Subject Specific Skills Trwy feithrin gallu myfyrwyr i ddarllen a deall testunau mewn Cymraeg Canol, a Chymraeg Modern Cynnar, a thrwy hynny ddysgu mwy am ddatblygiad yr iaith Gymraeg a nodweddion generig y testunau a astudir.
Team work Bydd cyfle o dro i dro i drafod testun llenyddol mewn grŵp.

Notes

This module is at CQFW Level 4