Gwyddor Cnydau a Bridio Planhigion - Cnydau Porthiant

 

Mae cnydau porthiant yn chwarae rhan hanfodol mewn amaethyddiaeth da byw, gan ddarparu bwyd anifeiliaid a chyfrannu at gynhyrchiant a chynaliadwyedd cyffredinol y diwydiant da byw. Mae gan IBERS hanes hir o ymchwil ar gnydau porthiant, gan wella nodweddion genetig ar gyfer gwell cynnyrch, ansawdd maethol, a gwytnwch amgylcheddol. Mae gwyddoniaeth IBERS yn sail i 47 o amrywogaethau ABER o laswellt a meillion ar y Rhestr Amrywogaethau Genedlaethol bresennol yn y Deyrnas Unedig, wedi’u masnacheiddio gan ein partner hirdymor Germinal Horizon Ltd. Trwy gydweithio rhyngddisgyblaethol a masnachol, nod IBERS yw hybu systemau cnwd porthiant cynaliadwy a gwydn i gefnogi amaethyddiaeth da byw a darparu’r wyddoniaeth angenrheidiol i helpu i fridio a masnacheiddio amrywogaethau newydd.

Biotechnoleg

I ategu ein dealltwriaeth o strwythur a swyddogaeth genynnau, yn enwedig ar gyfer rheolaeth enetig ar ail-gyfuno a nodweddion eraill yn ymwneud â bridio, rydym ni’n cynnal ffrwd trawsnewid mewn nifer o rywogaethau yn cynnwys Brachypodium a Lolium perenne. Mae’r ffrwd hon hefyd yn hwyluso datblygu ac optimeiddio golygu genynnau’n seiliedig ar Crispr yn y rhywogaethau hynny.

Nodau

Nodau Bridio

Mae’r nodau tymor hir o ran bridio sydd angen mewnbynnau o ymchwil sylfaenol yn cynnwys:

  • Ymgorffori bridio gyda chymorth genomeg i gyflymu enillion genetig.
  • Ymelwa ar ddata dilyniannu genom i ddeall nodweddion a chroesfridio uniongyrchol yn well
  • Defnyddio technoleg newydd (dronau, dysgu peiriant, deallusrwydd artiffisial) ar gyfer ffenoteipio yn y maes.
  • Targedau bridio ar gyfer ffermio digarbon a hinsawdd-gyfeillgar - dal a storio carbon, tyfu gwreiddiau, gwydnwch i’r newid yn yr hinsawdd, dyfalwch.
  • Gwella effeithlonrwydd y defnydd o faetholion i leihau mewnbynnau.
  • Bridio porthiant gyda nodweddion ansawdd gwell sy’n lleihau allyriadau nwyon tŷ gwydr.
  • Defnydd newydd o gnydau porthiant, codlysiau a cheirch fel echdynnu protein ar gyfer porfa monogastrig a diet yn seiliedig ar blanhigion.
  • Gwell gwydnwch i nodweddion ansawdd grawn (ceirch) i ateb y galw gan felinwyr a defnyddwyr.
  • Goddefgarwch a gwydnwch aml-straen i ddigwyddiadau tywydd niweidiol sydyn (sychder, dyfrlenwi).
  • Gwell effeithlonrwydd bridio (cywirdeb dethol) gan ddefnyddio ffenoteipio trwybwynt uchel.
  • Rhag-fridio i nodi alelau newydd a chynyddu amrywiaeth genetig.
  • Deall addasu – cydweddu ffenoleg â’r amgylchedd.
  • Datblygu meincnodau i ffermwyr a modelau tyfu cnydau.
  • Mynd i’r afael â’r bwlch cynhyrchedd amaethyddol drwy welliannau i gynnyrch cnwd a sefydlogrwydd cynnyrch.
  • Dulliau newydd o fridio planhigion (golygu genynau, bridio cyflym) a rheolaeth ailgyfuno

Prosiectau Presennol

Prosiectau Presennol

Core Strategic Programme in Resilient Crops BBSRC (2017-2022)  

BBS/E/W/0012843A http://www.resilientcrops.org

“Grazing tolerant red clover for future livestock farming”. CIEL Seed Funding (2020-2021). Germinal gyda IBERS (£50K)

“Red clover as a cash crop: Protein for monogastric farm animals and metabolites for human health (RC-Promo)”. WEFO SMARTExpertise 2020/82292 (2020-2022) IBERS, Germinal Holdings Ltd, Blue Sky Botanics – (£264K)

“Improved resistance of red clover to soil borne pathogens for sustainable livestock production”. WEFO SMARTExpertise 2017/COL/008 (2018-2021) IBERS, Germinal Holdings Ltd a Hybu Cig Cymru – (£250K)

“Maximising the value of commercial forage grass seed production”. Innovate UK/BBSRC 93314-562353/TS/R005133/1 (2017-2020) Germinal Holdings ac IBERS - Co-I (£207K)

“EUCLEG - Breeding forage and grain legumes to increase EU's and China's protein self-sufficiency”. EU Horizon 2020 (H2020-SFS-2016-2 727312-2). 38 partner (2017-2021) - (€5M) - http://www.eucleg.eu

“Genetics of crown rot resistance in red clover” KESS II PhD studentship (2017-2020) IBERS and Germinal Holdings –  (£52K) 

“Genomic selection for utilisation, seed production and animal health traits in white clover” (2017-2021) Teagasc Walsh Fellowship – (€145K)

Prosiectau a Gwblhawyd yn Ddiweddar

Prosiectau a Gwblhawyd yn Ddiweddar

“Red clover as a cash crop: Protein for monogastric farm animals and metabolites for human health (RC-Promo)”. WEFO SMARTExpertise 2020/82292 (2020-2022) IBERS, Germinal Holdings Ltd, Blue Sky Botanics – (£264K) 
 
“Improved resistance of red clover to soil borne pathogens for sustainable livestock production”. WEFO SMARTExpertise 2017/COL/008 (2018-2021) IBERS, Germinal Holdings Ltd and Hybu Cig Cymru – (£250K) 

“Grazing tolerant red clover for future livestock farming”. CIEL Seed Funding (2020-2021). Germinal with IBERS (£50K) 
 
“Novel strategies for genetic improvement of disease resistance in perennial ryegrass”. Innovate UK/BBSRC 47055-329315/ BB/M028267/1. (2015-2020) Germinal Holdings and IBERS (£730K) 
 
“Comparative population genomics of red clover domestication and improvement” BBSRC-IPA BB/L023563/1 with TGAC and Germinal Holdings (2014-2017) (£741K) 
 
“Genomics-assisted breeding for fatty acid content and composition in perennial ryegrass (Lolium perenne L.) BBSRC LINK1 award (with Germinal Holdings and Hybu Cig Cymru) BB/K017160/1 (2013-2018) (£999,435) 
 

“Maximising the value of commercial forage grass seed production”. Innovate UK/BBSRC 93314-562353/TS/R005133/1 (2017-2020) Germinal Holdings and IBERS - Co-I (£207K) 

“Genetics of crown rot resistance in red clover” KESS II PhD studentship (2017-2020) IBERS and Germinal Holdings –  (£52K) 
 
“Genomic selection for utilisation, seed production and animal health traits in white clover” (2017-2021) Teagasc Walsh Fellowship – (€145K)

Cyhoeddiadau

Cyhoeddiadau

Donnison, I, Farrar, K, Kingston-Smith, A, Gallagher, J, Robson, P, Marley, C, Howarth, C, Lloyd, D, Fraser, M, Adams, J, Bryant, D, Yadav, R, Spittle, MJ, Thornton, J, Davies, S (ed.), Cole, A (ed.) & Hodgson, E (ed.) 2025, Innovations for a Changing World: IBERS Impact Case Studies. Prifysgol Aberystwyth | Aberystwyth University. https://doi.org/10.20391/e88e4cc9-0080-4e08-959b-32a02ca2cd79
Hansen, A, Gladala-Kostarz, A, Hindhaugh, R, Doonan, JH & Bosch, M 2025, 'Mechanical stimulation in plants: Molecular insights, morphological adaptations, and agricultural applications in monocots', BMC Biology, vol. 23, no. 1, 58. https://doi.org/10.1186/s12915-025-02157-3
Skøt, L, Nay, MM, Grieder, C, Frey, LA, Pégard, M, Öhlund, L, Amdahl, H, Radovic, J, Jaluvka, L, Palmé, A, Ruttink, T, Lloyd, D, Howarth, CJ & Kölliker, R 2024, 'Including marker x environment interactions improves genomic prediction in red clover (Trifolium pratense L.)', Frontiers in Plant Science, vol. 15, 1407609. https://doi.org/10.3389/fpls.2024.1407609
Muhandiram, NPK, Humphreys, MW, Fychan, R, Davies, JW, Sanderson, R & Marley, CL 2023, 'Designing agricultural grasses to help mitigate proteolysis during ensiling to optimize protein feed provisions for livestock', Food and Energy Security, vol. 12, no. 4, e475. https://doi.org/10.1002/fes3.475
Rohner, M, Manzanares, C, Yates, SA, Thorogood, D, Copetti, D, Lübberstedt, T, Asp, T & Studer, B 2023, 'Fine-mapping and comparative genomic analysis reveal the gene composition at the S and Z self-incompatibility loci in grasses', Molecular Biology and Evolution, vol. 40, no. 1, msac259. https://doi.org/10.1093/molbev/msac259, https://doi.org/10.5281/zenodo.7289792, https://doi.org/10.5281/zenodo.7015164, https://doi.org/10.5281/zenodo.7290695
Martínez-Fortún, J, Phillips, DW & Jones, HD 2022, 'Natural and artificial sources of genetic variation used in crop breeding: A baseline comparator for genome editing', Frontiers in Genome Editing, vol. 4, 937853. https://doi.org/10.3389/fgeed.2022.937853
Arpaia, S, Christiaens, O, Giddings, K, Jones, H, Mezzetti, B, Moronta-Barrios, F, Perry, JN, Sweet, JB, Taning, CNT, Smagghe, G & Dietz-Pfeilstetter, A 2020, 'Biosafety of GM Crop Plants Expressing dsRNA: Data Requirements and EU Regulatory Considerations', Frontiers in Plant Science, vol. 11, 940. https://doi.org/10.3389/fpls.2020.00940
Taning, CNT, Arpaia, S, Christiaens, O, Dietz-Pfeilstetter, A, Jones, H, Mezzetti, B, Sabbadini, S, Hoen-Sorteberg, H-GO, Sweet, J, Ventura, V & Smagghe, G 2020, 'RNA-based biocontrol compounds: Current status and perspectives to reach the market', Pest Management Science, vol. 76, no. 3, pp. 841-845. https://doi.org/10.1002/ps.5686
Mezzetti, B, Smagghe, G, Arpaia, S, Christiaens, O, Dietz-Pfeilstetter, A, Jones, H, Kostov, K, Sabbadini, S, Opsahl-Sorteberg, HG, Ventura, V, Taning, CNT & Sweet, J 2020, 'RNAi: What is its position in agriculture?', Journal of Pest Science, vol. 93, no. 4, pp. 1125-1130. https://doi.org/10.1007/s10340-020-01238-2
Clifton-Brown, J, Harfouche, A, Casler, M, Jones, H, MacAlpine, WJ, Murphy-Bokern, D, Smart, L, Adler, A, Ashman, CR, Awty-Carroll, D, Bastien, C, Bopper, S, Botnari, V, Brancourt-Hulmel, M, Chen, Z, Clark, L, Cosentino, S, Dalton, S, Davey, C, Dolstra, O, Donnison, I, Flavell, R, Greef, JM, Hanley, S, Hastings, A, Hertzberg, M, Hsu, TW, Huang, L, Iurato, A, Jensen, E, Jin, X, Jørgensen, U, Kiesel, A, Kim, D-S, Liu, J, McCalmont, JP, McMahon, GG, Mos, M, Robson, P, Sacks, EJ, Sandu, A, Scalici, G, Schwarz, K, Scordia, D, Shafiei, R, Shield, IF, Slavov, G, Stanton, B, Swaminathan, K, Taylor, G, Torres, AF, Trindade, LM, Tschaplinski, T, Tuskan, J, Yamada, T, Yu, CY, Zalesny, R-F, Zong, J & Lewandowski, I 2019, 'Breeding progress and preparedness for mass‐scale deployment of perennial lignocellulosic biomass crops switchgrass, miscanthus, willow and poplar', GCB Bioenergy, vol. 11, no. 1, pp. 118-151. https://doi.org/10.1111/gcbb.12566, https://doi.org/10.1111/gcbb.12566
Jones, H 2019, 'Continuing the dialogue on organic and GMOs' A Bigger Conversation. <https://abiggerconversation.org/continuing-the-dialogue-on-organic-and-gmos/>
Jones, H 2019, 'Future-proofing regulation for rapidly changing biotechnologies', Transgenic Research, vol. 28, no. Suppl 2, pp. 107-110. https://doi.org/10.1007/s11248-019-00143-4
Davies, HR, Maddison, A, Phillips, D & Jones, H 2019, Genetic Transformation of Protoplasts Isolated from Leave of Lolium temulentum and Lolium perenne. in LM Vaschetto (ed.), Cereal Genomics. Methods in Molecular Biology, vol. 2072, Springer Nature. https://doi.org/10.1007/978-1-4939-9865-4
Sun, Y, Sparks, C, Jones, H, Riley, M, Francis, F, Du, W & Xia, L 2019, 'Silencing an essential gene involved in infestation and digestion in grain aphid through plant‐mediated RNA interference generates aphid‐resistant wheat plants', Plant Biotechnology Journal, vol. 17, no. 5, pp. 852-854. https://doi.org/10.1111/pbi.13067, https://doi.org/10.1111/pbi.13067
Jones, H 2018, 'Smart gene edits need tailored regulations', Journal of Cereal Science, vol. 77, pp. A1-A2. https://doi.org/10.1016/j.jcs.2017.10.004
Casacuberta, J, Nogué, F, Naegeli, H, Birch, AN, De Schrijver, A, Gralak, MA, Guerche, P, Manachini, B, Messéan, A, Nielsen, EE, Robaglia, C, Rostoks , N, Sweet, J, Tebbe, C, Visioli, F, Wal, J-M, Moxon, S, Schneeberger, K, Federici, S, Ramon, M, Papadopoulou, N & Jones, H 2018, 'Technical Note on the quality of DNA sequencing for the molecular characterisation of genetically modified plants', EFSA Journal, vol. 16, no. 7, e05345. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2018.5345
Shewry, PR, Corol, DI, Jones, H, Beale, MH & Ward, JL 2017, 'Defining genetic and chemical diversity in wheat grain by 1H-NMR spectroscopy of polar metabolites', Molecular Nutrition and Food Research, vol. 61, no. 7, 1600807. https://doi.org/10.1002/mnfr.201600807
Driever, SM, Simkin, AJ, Alotaibi, S, Fisk, SJ, Madgwick, PJ, Sparks, CA, Jones, H, Lawson, T, Parry, MAJ & Raines, CA 2017, 'Increased SBPase activity improves photosynthesis and grain yield in wheat grown in greenhouse conditions', Philosophical Transactions B: Biological Sciences, vol. 372, no. 1730, 20160384. https://doi.org/10.1098/rstb.2016.0384
Martinez-Fortun, J, Phillips, D & Jones, H 2017, 'Potential impact of genome editing in world agriculture', Emerging Topics in Life Sciences, vol. 1, no. 2, 2, pp. 117-133. https://doi.org/10.1042/ETLS20170010
Primavesi, LF, Wu, H, Mudd, EA, Day, A & Jones, HD 2017, 'Visualisation of plastid degradation in sperm cells of wheat pollen', Protoplasma, vol. 254, no. 1, pp. 229-237. https://doi.org/10.1007/s00709-015-0935-x

Mwy o gyhoeddiadau ar y Porth Ymchwil

Straeon Effaith - Cnydau Porthiant

Porfeydd Siwgr Uchel
 
Mathau Meillion Parhaus
 

Porfeydd â Gwreiddiau Dwfn