Galwad am Bapurau

Bydd Adran y Gyfraith a Throseddeg, Prifysgol Aberystwyth, yn cynnal yr Ail Gynhadledd Ryngwladol ar Bontio Teg a Chyfiawnder Amgylcheddol ddydd Iau 10 a dydd Gwener 11 Medi 2026.

Cynhelir cinio ffurfiol nos Iau 10 Medi 2026.

Estynnwn groeso cynnes i chi ddod a chymryd rhan mewn trafodaethau beirniadol ar bynciau’r dydd ynghylch datblygiadau newydd yn y ddisgwrs ar bontio teg.

Thema'r gynhadledd yw Datblygiadau Newydd a’r Goblygiadau i Bontio Teg.

Mae'r Gynhadledd yn canolbwyntio ar ddatblygiadau newydd yn y ddisgwrs ar bontio, gan gynnwys geowleidyddiaeth datgarboneiddio a'r tensiynau cynyddol ynghylch y gwahanol ddehongliadau o'i gostau a'i fanteision. Bydd y Gynhadledd yn craffu ar strategaethau ar gyfer hyrwyddo ystyriaethau tegwch a chyfiawnder amgylcheddol o fewn fframweithiau polisi a llywodraethu byd-eang ac yn trafod goblygiadau’r cysylltiadau gwleidyddol rhyngwladol cyfnewidiol i ddadfuddsoddi yn y sector ynni ac i'r agenda bontio ehangach. Ar ben hynny, bydd yn archwilio’r potensial sydd gan ddeialog aml-randdeiliad i ymdrin â gwrthwynebiadau i ddatgarboneiddio, yn ogystal â materion sy'n ymwneud â’r gallu i gael cyllid ar gyfer prosiectau er budd yr hinsawdd ar gyfer gwaith pontio teg, yn enwedig yng ngoleuni canlyniadau Cynhadledd y Partïon UNFCCC (COP30) a gynhaliwyd yn Nhachwedd a Rhagfyr 2025.

Mae’r gynhadledd eleni yn gwahodd rhanddeiliaid allweddol ac arbenigwyr blaenllaw o gymunedau amrywiol o ymarferwyr a chefndiroedd proffesiynol, gan gynnwys academia, sefydliadau’r gymdeithas sifil, byd diwydiant, sefydliadau llywodraethau, cyrff rheoleiddio, a chyrff rhyngwladol. Bydd cyfranogwyr yn ystyried llwybrau ar gyfer gweithredu strategaethau pontio teg a strategaethau amgylcheddol gynaliadwy yn y dyfodol ôl-olew, gan fyfyrio'n feirniadol hefyd ar y datblygiadau ers 2015 a’r tueddiadau byd-eang cyfredol sy'n llunio’r llwybrau tuag at bontio. Mae croeso i gyfranogwyr o unrhyw wlad fwynhau profiadau ysgolheigaidd, cymdeithasol a diwylliannol y Gynhadledd.

 

Y Broses Gyflwyno

Rydym yn gwahodd crynodebau hyd at 350 gair trwy e-bostio Just Transition and Environmental Justice Conference gan gopio'r e-bost i Engobo Emeseh – ene4@aber.ac.uk & Irekpitan Okukpon – i.okukpon@bradford.ac.uk ar ôl 4 Mehefin 2026.

Trefnir y gynhadledd o amgylch nifer o sesiynau a gynhelir ar yr un pryd. Mae’r crynodebau’n gallu ymdrin â thema ehangach y gynhadledd (gweler uchod), neu fe allent gyflwyno ymchwil wreiddiol ar un neu fwy o'r themâu isod:

Thema I: Datblygiadau Byd-eang Newydd a Heriau Llywodraethu mewn Pontio Teg

Mae'r thema hon yn canolbwyntio ar: geowleidyddiaeth datgarboneiddio; datblygiadau byd-eang newydd mewn pontio teg a'u goblygiadau i gymunedau ymylol; a fframweithiau llywodraethu byd-eang ac ymatebion sefydliadol i heriau pontio teg.

Thema II: Dadfuddsoddi o’r Diwydiant Olew a Dyfodol Pontio Teg yn y De Byd-eang

Mae'r thema hon yn ystyried: y tensiynau economaidd-gymdeithasol a gwleidyddol mewn rhanbarthau sy'n ddibynnol ar olew yn y De Byd-eang; anghydfodau datgomisiynu a mecanweithiau datrys anghydfodau; a gwytnwch cymunedol, cyfranogi ac atebolrwydd amgylcheddol.

Thema III: Ymgyfreitha ynghylch yr Hinsawdd, Cyllid Hinsawdd, a Chyfiawnder Amgylcheddol

Mae'r thema hon yn ymdrin â thueddiadau sy'n dod i'r amlwg mewn ymgyfreitha ar newid yn yr hinsawdd a chyfiawnder amgylcheddol; datblygiadau allweddol mewn cyllid i faterion hinsawdd byd-eang a’r goblygiadau i grwpiau agored i niwed, gan gynnwys menywod; cyfiawnder materion yr hinsawdd, cynhwysiant cymdeithasol a goblygiadau deinameg gyfnewidiol llywodraethu materion yr hinsawdd i ddatgarboneiddio.

 

Dyddiadau Pwysig

· Dyddiad Cau am Gyflwyno Crynodebau: Dydd Gwener 31 Gorffennaf 2026